Czy słonie mają kły?

W poprzednim wpisie z tego cyklu mogliście przeczytać o różnicach pomiędzy porożem a rogami. W nawiązaniu do tego tematu dziś odpowiem na częste pytanie: czy słonie mają kły?

W skrócie:

  • 🐘 Słonie NIE mają kłów – ich „kły” to tak naprawdę ciosy, czyli przekształcone górne siekacze
  • 💧 Ciosami słonie kopią w poszukiwaniu wody, zdzierają korę i bronią stada
  • ⚥ U słoni afrykańskich ciosy mają obie płcie, u indyjskich – niemal tylko samce
  • 😢 Gdy słoniowi wypadną ostatnie zęby trzonowe, umiera z głodu

Czym naprawdę są „kły” słonia?

Mówienie, że słonie mają kły, jest oczywistym błędem, ponieważ słonie jako roślinożercy kłów nie posiadają. „Kły” słonia to tzw. ciosy i są to po prostu przekształcone siekacze górne, które rosną całe życie. Ciosy są nazywane kłami pewnie dlatego, że skojarzyły się z zębami charakterystycznymi dla drapieżników, np. z kłami tygrysa szablozębnego, u którego kły wystawały poza jamę gębową, tak że nie mieściły się w pysku.

Ale skoro słonie są roślinożerne, to po co im takie długie zęby? Słonie wykorzystują je do kopania dołów w ziemi w poszukiwaniu wody. Wykorzystują je również m.in. do zdzierania kory z drzew czy do przenoszenia gałęzi, którymi przykrywają ciała zmarłych pobratymców. Jest to również groźna broń wykorzystywana do obrony stada przed drapieżnikami, a także w walkach samców o dominację. A jak to bywa w przyrodzie, im większe ciosy posiada słoń, tym większe ma szanse u samic.

Różnice między słoniem afrykańskim a indyjskim

U słoni afrykańskich siekacze górne występują zarówno u samców, jak i u samic, jednakże te u samców są dłuższe. U słoni indyjskich ciosy posiadają jedynie samce; samice wyjątkowo posiadają ich namiastkę. Ciosy słoni indyjskich są znacznie krótsze niż słoni afrykańskich.

Kość słoniowa i polowania

Każdy wie, że ciosy słonia stały się przyczyną, dla której człowiek masowo je zabija. Tzw. kość słoniowa od wieków wykorzystywana jest w zdobnictwie i jubilerstwie, a później zaczęto ją wykorzystywać do produkcji klawiszy fortepianowych.

Kość słoniowa

Dawniej spotykane były słonie z ciosami ważącymi nawet 90 kg. Dzisiaj osobniki z ciosami ważącymi więcej niż 45 kg należą do rzadkości. Stało się tak z powodu wybicia z populacji samców posiadających „gen wielkich ciosów”.

Zęby, które zabijają

Jak już wcześniej zostało napisane, zęby słonia rosną całe życie. Nie rosną jednak, jak u człowieka, pionowo, ale rosną w kierunku poziomym, tak że nowe zęby rozwijające się w głębi jamy gębowej wypychają stare i zajmują ich miejsce. Ostatnie zęby zużywają się niemal całkowicie, przez co starsze osobniki szukają terenów bagnistych, gdzie mogą znaleźć miękki pokarm, który są w stanie przeżuć. W końcu te ostatnie zęby wypadają i słonie giną śmiercią głodową.

Ciekawostki

  • Największy słoniowy siekacz, jaki udało się zarejestrować, mierzył 3,1 m i ważył niemal 105 kg.
  • Ciosy posiadają również morsy i hipopotamy, kaszaloty, dzikie świnie oraz narwal, który posiada jeden cios nadający mu wygląd mitycznego jednorożca.
  • Słonie są prawo- lub leworęczne w kwestii ciosów – tak jak ludzie są praworęczni lub leworęczni.
  • W języku angielskim cios to „tusk”.

Kły słonia – najczęściej zadawane pytania

Czy słonie naprawdę mają kły?

Nie – to częsty błąd. To, co nazywamy „kłami” słonia, to ciosy: przekształcone górne siekacze, które rosną przez całe życie zwierzęcia.

Do czego słonie wykorzystują ciosy?

Do kopania w poszukiwaniu wody, zdzierania kory z drzew, przenoszenia gałęzi, a także jako broń w obronie stada i w walkach samców o dominację.

Czy samice słoni też mają ciosy?

U słoni afrykańskich – tak, choć krótsze niż u samców. U słoni indyjskich ciosy mają niemal wyłącznie samce.

Dlaczego dzikie słonie rzadko mają dziś wielkie ciosy?

Bo przez wieki kłusownicy polowali głównie na samce z największymi ciosami, eliminując z populacji „gen wielkich ciosów”.

Dlaczego stare słonie umierają z głodu?

Bo ich zęby trzonowe zużywają się i po kilku wymianach w końcu wypadają, a bez zębów słoń nie jest w stanie przeżuwać pokarmu.

Poznaj pozostałe wpisy z cyklu „Przyrodnicze podobieństwa”

Przyrodnicze podobieństwa

9 Responses

  1. W uzytym przez Pania „tak ze” przecinek pomiedzy „tak” i „ze” nie jest potrzebny; wystepuje tu tak zwana zasada cofania przecinka, prosze poczytac w sieci, jest o tym pelno.

  2. Koń też jest roślinożercą, a ma 4 kły. Inne zwierzęta roślinożerne też maja kły. Pozdrawiam.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *