fbpx
Skąd ślimaki biorą muszle?

Skąd ślimaki biorą muszle?

Za nami kolejna w tym roku burza i jak grzyby po deszczu pojawiły się ślimaki. A tak właściwie, czy zastanawialiście się kiedyś skąd ślimaki biorą muszle? Albo dlaczego niektóre ślimaki mają muszle, a inne nie?

Zacznijmy od wytłumaczenia tego co to jest muszla i po co ona ślimakom. Każdy kto choć raz stanął na ślimaka nagiego (bez muszli zewnętrznej), wie, że jest on dość miękki – nazwa systematyczna „mięczaki” nie wzięła się znikąd. Wbrew obiegowej opinii muszla nie stanowi „domu” ślimaka, ale stanowi szkielet okrywający narządy wewnętrzne. Z tego wynika też, że WSZYSTKIE ślimaki posiadają muszlę. Jednak u niektórych jest to wytwór zewnętrzny, a u innych wewnętrzny.

Ślimaki nie znajdują muszli tak jak raki pustelniki, ale wykluwają się z jaj już z zaczątkiem muszli, tzw. muszlą embrionalną. Aby muszla się rozrosła konieczny jest wapń – młodziutkie ślimaki zjadają resztki jaj z których się wykluły, a czasem też jaja z pechowym rodzeństwem, które jeszcze się nie wykluło.

U naszych gatunków ślimaków występują muszle skręcone spiralnie wokół osi, stożkowo wzniesione (u błotniarek) lub zagłębione w tkankach (rodzina pomrowcowatych). Muszla składa się z wapienia i do ciała ślimaka przytwierdzona jest za pomocą mięśnia lub pary mięśni. Muszla rośnie wraz ze ślimakiem – jej przyrost wywołują specjalne gruczoły na powierzchni i na brzegu płaszcza (gruby płat mięśni otaczający wór trzewiowy mięczaka) i narastają odwrotnie do kremu wyciskanego z tubki: brzegi płaszcza odsuwają się od siebie, odkładając coraz to nowe warstwy substancji budujących muszlę. A więc czubek muszli jest zawsze najmniejszy i najstarszy.

Skąd ślimaki biorą muszlę?

Ale dlaczego niektóre ślimaki mają muszle, a inne ich nie mają? Część naukowców twierdzi, że ślimaki wyewoluowały bez zewnętrznej muszli, która nawiasem mówiąc mocno je spowalnia i wymaga dostępności wapnia w środowisku (stąd winniczki lubują się w rejonach typu Jura Krakowsko – Częstochowska). To czy dany gatunek posiada zewnętrzną muszlę, czy wewnętrzną zależeć więc będzie od zamieszkiwanego środowiska i strategii obronnych przed drapieżnikami.

Jeśli chcecie znaleźć ślimaki, to po pierwsze powinniście wybierać deszczowe dni, a po drugie unikać miejsc, gdzie występuje gleba kwaśna lub torfowa, bo brakuje tam niezbędnego ślimakom wapnia.

Muszla stanowi również podstawę do oznaczania gatunków. Pierwszą cechą na którą należy zwrócić uwagę jest kolor muszli. Ignorujemy wszelkie paski i dzielimy muszle na żółte, różowe i brązowe. Drugą cechą stosowaną w identyfikacji jest paskowanie – ważna jest liczba i położenie pasków. Brzmi prosto, ale są to bardzo ogólne wytyczne, w rzeczywistości już przy selekcji kolorystycznej pojawiają się liczne niuanse.

Skąd ślimaki biorą muszle? łodyga

Czy ślimaki gubią muszle?

Porzucanie muszli przez ślimaki nie jest zjawiskiem powszechnym, z tej przyczyny, że bez muszli ślimaki są całkowicie bezbronne. Przed zrzucaniem muszli chronią zresztą mięśnie wrzecionowate, które zespalają muszle z ciałem ślimaka. I tu warto zaznaczyć, że ślimaki, które zwykle widzimy bez muszli mają muszlę wewnętrzną i jednolite ciało. Natomiast ślimak muszlowy, który z jakieś przyczyny porzucił lub stracił swą muszlę ma ciało w miejscu, w którym powinna być muszla mocno zdeformowane – przynajmniej tak dla nas wygląda.

Jakie są przyczyny utraty, czy też porzucania muszli? Nie ma jednoznacznej odpowiedzi, jest jednak parę teorii na ten temat. Pierwsza teoria mówi o tym, że bardzo duży stres może powodować osłabienie mięśni wrzecionowatych, przez co muszla odpada, gdy ślimak zaczyna się przemieszczać. Druga teoria wskazuje na pasożyty, które mają skomplikowane cykle rozwojowe i do dalszego rozwoju potrzebują, aby ślimaka zjadła mysz – a łatwiej jej zjeść ślimaka bez muszli. Jest nawet teoria, żeby zabezpieczyć ślimaki przed atakiem pasożytów, należy podawać im figi lub pestki dyni, które są znanym panaceum na wszelkie pasożyty nękające człowieka.


Inne wpisy z kategorii CIEKAWOSTKI O ZWIERZĘTACH znajdziesz klikając w poniższą grafikę

Comments

3 komentarze

  • Ślimaki – Snails –

    […] A jeśli zastanawia Was skąd ślimaki biorą muszlę, to koniecznie przeczytajcie ten post! […]

  • Avatar
    lippilampi

    Dzień dobry,
    znalazłam wczoraj kilka pięknych pustych muszli po ślimakach i zabrałam je do domu. Zastanawiam się teraz, czy dobrze zrobiłam, może są one jeszcze potrzebne innym ślimakom lub innym stworzeniom? Dlaczego ślimaki porzucają muszlę i jak sobie potem radzą bez niej? Będę bardzo wdzięczna za wyjaśnienie, dzięki i pozdrawiam serdecznie,
    Karolina

    • Aneta Bywalec
      Aneta Bywalec

      Generalnie warto kierować się zasadą, że w przyrodzie nic nie ginie i niczego nie zabierać do domu. Stare muszle będą źródłem wapnia dla nowych generacji ślimaków. Porzucanie muszli przez ślimaki nie jest zjawiskiem powszechnym, z tej przyczyny, że bez muszli ślimaki są całkowicie bezbronne. Przed zrzucaniem muszli chronią zresztą mięśnie wrzecionowate, które zespalają muszle z ciałem ślimaka. I tu warto zaznaczyć, że ślimaki, które zwykle widzimy bez muszli mają muszlę wewnętrzną i jednolite ciało. Natomiast ślimak muszlowy, który z jakieś przyczyny porzucił lub stracił swą muszlę ma ciało w miejscu, w którym powinna być muszla mocno zdeformowane – przynajmniej tak dla nas wygląda. Jakie są przyczyny utraty, czy też porzucania muszli? Nie ma jednoznacznej odpowiedzi, jest jednak parę teorii na ten temat. Pierwsza teoria mówi o tym, że bardzo duży stres może powodować osłabienie mięśni wrzecionowatych, przez co muszla odpada, gdy ślimak zaczyna się przemieszczać. Druga teoria wskazuje na pasożyty, które mają skomplikowane cykle rozwojowe i do dalszego rozwoju potrzebują, aby ślimaka zjadła mysz – a łatwiej jej zjeść ślimaka bez muszli. Jest nawet teoria, żeby zabezpieczyć ślimaki przed atakiem pasożytów, należy podawać im figi lub pestki dyni, które są znanym panaceum na wszelkie pasożyty nękające człowieka.

Leave a comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *